Vil statsministeren seie seg tilfreds med at importen av russiske varer har blitt redusert betydeleg mindre i Noreg enn i våre nordiske naboland etter at Russland invaderte Ukraina i februar 2022 og …

Vil statsministeren seie seg tilfreds med at importen av russiske varer har blitt redusert betydeleg mindre i Noreg enn i våre nordiske naboland etter at Russland invaderte Ukraina i februar 2022 og er han enig med statssekretæren i NFD i at det er «...lite hensiktsmessig å måle og rangere effekten av sanksjonene i ulike land...», eller meiner statsministeren det er mulig å gjere meir for å avgrense norsk handel med Russland som bidrar inn i den russiske krigsøkonomien?

Svenske Kommerskollegium har analysert handelsstatistikk frå EU sitt statistikkontor Eurostat og laga ei oversikt over kvart av EU-landa sin varehandel med Russland i perioden mars 2022 til og med februar 2023, samanlikna med tilsvarande periode året før.
Oversikten syner at Sverige har hatt ein reduksjon i importen til Russland på 90 prosent i perioden, Danmark 66 prosent reduksjon og Finland 52 prosent reduksjon.
Sidan Noreg ikkje er med i EU, har ikkje Svensk Kommerskollegium henta inn tilsvarande tal frå Noreg, men i følge SSB sin statistikk for utanrikshandel har beløpet Noreg importerer varer for berre blitt redusert med 38 prosent mellom mars 2022 og februar 2023 samanlikna med tilsvarande periode året før (Kjelde: Dagbladet Børsen 8. juni – det gjeld også sitatet i sjølve spørsmålet).

Som ei reaksjon på Russlands folkerettsstridige åtak på Ukraina, har EU innført omfattande sanksjonar som Noreg har slutta opp om. Over 1400 personar og over 200 verksemder er no listeførte av EU. Alle av desse er også listeførte i norsk rett. Norske verksemder er pålagde å følgja opp desse sanksjonane som norske styresmakter har innført gjennom lov. Sanksjonane er i stadig utvikling, og EU arbeider no med å utforma den ellevte sanksjonspakken.
Etterlevinga av sanksjonane mot Russland er god. Importen er redusert kraftig samanlikna med tidlegare år. Dei siste tilgjengelege tala viser at importen av varer frå Russland i mai i år hadde ein verdi på 149 millionar kroner mot 1 319 millionar i mai 2022, ein reduksjon på 89 pst. Dersom vi ser på dei siste 12 månadene var importen på 9 milliardar kroner, mot 24,9 milliardar kroner i førre periode, ein nedgang på 64 pst.
Sanksjonane mot Russland er omfattande, men målretta. Formålet med sanksjonane er å redusera Russlands evne til å finansiera og skaffa innsatsvarar til den folkerettsstridige åtakskrigen mot Ukraina og råka støttespelarar til åtakskrigen. Det er ikkje innført ein full handelsboikott og det er difor ikkje i seg sjølv eit mål at importen skal bli redusert så mykje som mogleg. Det er tillate å importera varer frå Russland, så lenge ein overheld sanksjonsregelverket. Moglegheitene for å driva handel med Russland er no særs avgrensa og inneber høg risiko.
Ulike land hadde ei ulik samansetting av handelen med Russland før den russiske invasjonen av Ukraina, ulik geografi og ulike relasjonar. Det er difor ikkje eit godt mål på effekten av sanksjonane å gjera ei rein samanlikning av kor mykje den totale importen er redusert.