Kan samferdselministeren leggje fram ei oversikt over auken i driftskostnadane for ferjedrifta i heile landet så langt i 2022 målt mot 2021 og 2020 nivå, med bakgrunn i dei skyhøge gass, drivstoff og straumprisane, gjeldande for alle riks og fylkesvegferjer?

Kan samferdselministeren leggje fram ei oversikt over auken i driftskostnadane for ferjedrifta i heile landet så langt i 2022 målt mot 2021 og 2020 nivå, med bakgrunn i dei skyhøge gass, drivstoff og straumprisane, gjeldande for alle riks og fylkesvegferjer?

Ferjedrifta i Norge er i hovudsak drevet med diesel, gass og elektrisk drift. Mange ferjer har kombinasjonar av dette. Med skyhøge gass, drivstoffprisar og straumprisar, har nok dette også påverka driftskostnadane til ferjene i heile landet.
Regjeringa varsla at ein del ferjestrekningar skulle bli gratis, og ein skulle også kutte ferjebilettane i alle ferjesamband. Kostnadane med dette vart ganske sikkert rekna ut frå heilt andre driftsutgifter enn realiteten pr. i dag, og som også like sikkert vil kunne få konsekvensar budsjettmessig.

Kostnadsauke for energiberarane som blir nytta i ferjedrifta vil auke kostnadene til ferjeselskapa, og dermed også på sikt kostnadene for oppdragsgjevarane i ferjedrifta (Statens vegvesen og fylkeskommunane). Korleis kostnadsnivået til ferjeselskapa blir påverka heng mellom anna saman med kva for energiberar som blir nytta og korleis pris og andre vilkår er avtalt mellom ferjeselskap og leverandør av energiberaren. Staten har ikkje innsyn i kva som er avtalt mellom ferjeselskap og leverandør eller kva ferjeselskapa har betalt i energikostnad hittil i år.

«Kostnadsindeks for innenriks sjøfart, delindeks ferje», blir nytta for kostnadsregulering i mange av ferjekontraktene i riks- og fylkesvegferjedrifta. Drivstoffkomponenten i denne indeksen utgjer 23,5 pst. av indeksens samla verdi, og blir utrekna basert på prisutvikling for marint drivstoff, inkl. avgift på CO2 og svovel. Statistisk sentralbyrå utarbeider indeksen og for drivstoffkomponenten hentar dei prisane frå dei største aktørane innan omsetning av marint drivstoff.


Verdi for drivstoffkomponenten frå første kvartal 2019 til 1. kvartal 2022, er vist under. Publisering av indeksens verdi for 2. kvartal 2022 er venta 21. september i år.

Periode Drivstoff*
2019K1 81,5
2019K2 84,5
2019K3 83,4
2019K4 86,6
2020K1 87,0
2020K2 65,6
2020K3 66,5
2020K4 68,6
2021K1 79,5
2021K2 83,6
2021K3 91,4
2021K4 100,0
2022K1 121,8
*Kjelde: Tabell 11585: Innenriks sjøfart, etter total/delindeks innenriks sjøfart, kvartal og statistikkvariabel (www.ssb.no/kist)

Tabellen viser at drivstoffkomponenten isolert har hatt ein auke på vel 53 pst. frå første kvartal 2021 til første kvartal 2022 (121,8/79,5= 53,2 pst.).

Ved vedtak om budsjettet for 2022 og ved revisjon av dette juni 2022, har staten til saman løyvd 83 mill. kr for at fylkeskommunane kan starte å fase inn gratis ferjer på samband med låg trafikk frå andre halvår 2022. Ved utrekning av dette beløpet er det tatt utgangspunkt i eit anslag på kva inntektstapet til fylkeskommunane kan bli som følgje av ordninga.