Fylkesdiggiválgga 2023 Válgaprográmma

Fylkesdiggiválgga 2023

Válgaprográmma

Nei til

Caggat Muolkku elektrifiserema

Caggat kv 420 linnjá huksema Skáiddis

Politihkalaš vuođđooaidnu Sámeálbmot lea álgoálbmot Norggas. Dán duohtavuođa vuođul áigu SáB bargat sámeálbmoga oktasaš vuoigatvuođaid beali eatnamiidda ja čáziide, sámeálbmoga vuoigatvuođaid beali ekonomalaš ja sosiála oadjebasvuhtii ja vuoigatvuođa beali kultuvrralaš ja oktasaš ovdáneapmái eavttuideamet vuođul.

Dálkkádat ja biras Dálkkádatrievdamat buktet sihke vejolašvuođaid maid ávkkástallat galgat ja hástalusaid masa ráhkkanit fertet! Dát daguha ahte Finnmárkkus fertet politihkalaččat, gielddaiguin ovttas, sámediggiin ja ealáhusaiguin easttadit vahágiid ja makkár vejolašvuođat leat. Eamiálbmoga oainnuin, daid ovddasvástádusaiguin ja vuoigatvuođaiguin mat dása gullet, ferte šaddat modeallan mo meahccehálddašeapmi boahtte áiggis galgá leat Finnmárkkus!

• Caggat Muolkku elektrifiserema

• Caggat kv 420 linnjá huksema Skáiddis – Vuotnabahtii

• Caggat ruvkedoaimmaid ja ohcanlobiid

Mánát ja nuorat

• FN` mánáidkonvenšuvdna galgá doahttaluvvot mánáidsuodjalusas buot áššiin mat gusket sámi mánáide

• mánát ja nuorat galget ieža leat mielde ásaheamen boahtteáiggi laktasan sámeálbmoga ja sin máttuid kulturárbbi árvvuide

• mánáin galgá leat vuoigatvuohta ja vejolašvuohta mánáidgárdái/ovdaskuvlii gos lea sámegiela ja kultuvrra fálaldat

• mánáin ja nuorain galgá leat vuoigatvuohta ja vejolašvuohta oahpahuvvot sámegielas, kultuvrras ja árbevieruin vuođđoskuvllas ja joatkkaskuvllas

• sámegielat mánáide ja nuoraide galgá fállojuvvot deaivvadit sámegielhálli bargiiguin almmolaš bálvalusain, nugo dearvvasvuođabálvalusain, mánáidsuodjalusas, PPT ja nuoraidpsykiatriijas.

Meahcci ja jávrebivdu

• Várrugas politihkka viiddideames muhtorjohtaleame mehciin

• Árbevirolaš kulturealáhusat addojit álkibut mohtorjohtolat lobi meahccái

• Ruoššaluossa lea gilvojuvvon nálli, lea borramuš go bivdo fal mearas.

Lasihit ruoššaluosabivddu mearas

• Ásahit ođđa boranávdeguovllu 9, Finnmárku. Álkit hálddašit návddiid iežamet boranávdeguovllus

• Sáivaguollebivdu láhččojuvvo borramušresursan, vuostáiváldin oktain márkanfievrridemiin ja vuovdin sajáiduvvu dárbbuide

• Láhččojuvvo vai meahccásdeabmi lasse ealáhussan duohtan šaddá ja vuorohuvvo sisboahtun ja kulturguoddin. Vásáhusat ressursan láhččojuvvojit iežamet ja luonddu mielde

• Sihkkarastit guolleeriid vuotnaguolásteaddjái

• Min meahcci ii galgga ekspripierejuvvot eai náššunála eaige internášunála fitnodagaid eará

Guolásteapmi

• Guolástuspolitihkalaš vuođđun galgá leat Áhpevalljivuođa láhka mas ulbmiliin lea sihkkarastit ássama ja bargosajiid rittu- ja vuotnaguovlluide

• Rittu- ja vuotnaguolásteaddjiid bivdovuoigatvuođat nannejuvvojit lága bokte

• Riddoguolástuslávdegotti evttohusat mearrabivdui čađahuvvojit

• Mearraluossa bivdiid vuoigatvuođat nannejuvvojit lága bokte

• Bivdoearit máhcahuvvojit rittu- ja vuotnaguovlluid ássiide

• Fatnasat mat vuovdet galmmihuvvon guliid olgoriikii manahit 20 % bivdoeriid

Boazodoallu

• Ovttasbargu boazodoaluin ferte nannejuvvot sierra boazodoalloplána ja ealáhusain jahkásaš gulahallančoahkkimiid bokte

• Fylkkagielda ferte deavdit geatnegasvuođaidis boazodoalu dárbbuid ja ovdánanvejolašvuođaid, ja árvolassáneami fuolaheamis

• Nissonolbmuid ja nuoraid vuoigatvuođat boazodoalloealáhusas nannejuvvojit

• Boazodoallit sierra siidaoasi haga fertejit oažžut einnostuvvi rámmaeavttuid

Dearvvašvuohta

• Váfistit olbmuid vuoigatvuođaid seammadásat dikšui rivttes sajis ja rivttes áiggis.

• Dearvvašvuođafálaldaga sámeálbmogii ferte áddet stuorát sosiála ja kultuvrralaš rámmaid siste

• Divššohasat dárbbašit dearvvašvuođabálvalusaid gos dohkkehit, áddejit, muitalit ja meannudit sin giela- ja kulturduogáža ektui

• Bargat árvvolaš dearvvašvuođafálaldaga ovddas buohkaide. Klinihkka Áltá ođasmahttojuvvo dievaslaš riegádanossodagain, ja geriatriijalaš ossodagain.

• Divššohasaid mátkeáigi galgá leat nu oanehaš go vejolaš iige liige noađđin divššohassii.

1. Klemet Erland Hætte Máze

2. Ina Dalseng Alta

3. John Nystad Karasjok

4. Kirsten Harila Vadsø

5. John Davvet Gaup Karasjok

6. Anne Lise Varsi Tana

7. Klemet Anders N. Sara Alta

8. Inger Anne Gaup Alta

9. Bjarne Store-Jakobsen Nesseby

10. Ellen Brita Eira Máze

11. Einar Roska Nesseby

12. Kirsten Berit Hætta Guttorm Tana

13. Klemet Ingolf Kildedam Karasjok

14. Svein Arild Mienna Máze

15. Laila Somby Sandvik Karasjok

16. Laila Sara Hegge Karasjok

17. Victor Trosten Tana

Johtolat

• Sis Riikageaidnu 92 gaskal Gievdneguoikka ja Kárášjoga ferte buoriduvvot

• E 45 ferte oažžut tunnealla Silisávžži (Kløfta) čađa

• Ambulansagirdit fertejit sáhttit seaivut Guovdageidnui, nu ahte divššohasat bohtet jođánit buohccevissui.

• Buoridit girdifálaldaga ja bileahttahattiid sakka vuolidit.

• Fylkkageainnut dollojit ortnegis sihkkarastima dihtii johtolaga birra jagi

Giella ja oahppu

• SáB áigu nannet sámegiela ja kulturgelbbolašvuođa guovdilastima almmolaš bálvalusain nugo earenoamášmáhtu

• SáB áigu bargat dan ovdii ahte oažžu bálkálasáhusa sámegiela ja kulturgelbbolašvuođa ovddas almmolaš bálvalusain

Eallilan olbmot

• Eallilan olbmot leat historjjálaččat gudnejahttojuvvon ja sis galgá danne leat guovddáš sadji servodagas

• Galget leat sámegielhálli bargit buhcciidsiiddain ja boarrásiidfuolahusain

• Ásahuvvojit deaivvadanbáikkit gos oktavuohta gaskal eallilan olbmuid ja nuoraid vuhtii váldojuvvo

• Ahte sámi boarrásat buhcciidruovttuin galget oažžut jahkodatvuđot biepmu mii váfista sihke guoddevaš ja buori boarrásiidfuolahusa